Հովհաննես Թումանյան
Հովհաննես Թումանյան
Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործությունները «աչքի նման պարզ են և աչքի նման բարդ»: Նրան անվանում են ամենայն հայոց բանաստեղծ:
Ընդհանուր բնութագիր
Ինչո՞ւ է նա այդպիսի պատվի արժանացել։

Նա արտացոլեց հայի ազգային ոգին, դարձավ իր «ժողովրդի սրտի թարգմանը», «ժողովրդի հառաչանքը Աստծուն հասցնողը» /իր խոսքերն են/։

Հայ բանահյուսության նմուշներին մեծ հմայք ու արժեք հաղորդեց՝ ընդգծելով դրանցում եղած հավերժական ճշմարտությունները։

Հովհ․ Թումանյանը ծանր պահերին հայ ազգի համար իսկական հայր եղավ, կազմակերպեց գրական կյանքը և այլն, և այլն։

Թումանյանի մեծությունը հրաշալի է ներկայացրել Պարույր Սևակը.

«Եվ ամեն ազգ ունենում է այսպիսի միայն մեկ բանաստեղծ…. ում հետ լինում է ամբողջ կյանքում` դեռ գրաճանաչ չդարձած և մինչև մահվան մահիճ….»

Թումանյանի լավագույն ստեղծագործություններն են ՝

Պոեմները՝ «Անուշը, «Մարոն», «Լոռեցի Սաքոն», «Թմկաբերդի առումը», «Սասունցի Դավիթը», «Հառաչանք» և այլն։

Քառյակներ․ Թումանյանի ստեղծագործությունների բարձրակետն են համարվում նրա քառյակները: Դրանք խոհափիլիսոփայական բովանդակությամբ 4-տողանի բանաստեղծություններ են, նրա «հոգու անկրկնելի շտրիխները», որոնք տարածված են եղել արևելքում (օրինակ՝ Օմար Խայամի քառյակները):

Բալլադները՝ «Ախթամարը», «Փարվանան», «Մի կաթիլ մեղրը», «Չարի վերջը» և այլն:

Նա արտացոլեց հայի ազգային ոգին, դարձավ իր «ժողովրդի սրտի թարգմանը», «ժողովրդի հառաչանքը Աստծուն հասցնողը» /իր խոսքերն են/։

Հեքիաթները՝ «Անխելք մարդը», «Անբան Հուռին», «Ձախորդ Փանոսը», «Քաջ Նազարը» և այլն։

Բանաստեղծությունները՝ «Բարձրից», «Հոգեհանգիստ», «Հայրենիքիս հետ», «Հայոց լեռներում», «Սիրիուսի հրաժեշտը», «Պատրանք» և այլն։

Մահվանից երկու ամիս առաջ Թումանյանը գրել է
«Ես գիտեմ, մի օր իհարկե ոչ շուտ, իմ կյանքը մեծ հետաքրքրություն ու աղմուկ է հանելու։ Շատ բան է պարզվելու, տեսնելու են բոլորովին ուրիշ բան։ Գրվածքներս դեռ լավ չեն կարդացել, տեսել»։
Նույնը կարելի է ասել նաև այսօր։ Միասին շրջենք ՄԵծ Լոռեցու տիեզերքում՝ ամեն անգամ մի նոր գաղտնիք բացահայտնելու հույսով։